यसै साता मलेसियाका पूर्वप्रधानमन्त्री नजिब रजाकलाई सम्पत्ति शुद्धीकरणसँग जोडिएको मुद्दामा अदालतले १५ वर्षको जेल सजाय सुनायो । क्वालालम्पुरस्थित उच्च अदालतले यस्तो फैसला सुनाएको थियो । ७२ वर्षीय नजिब सम्पत्ति शुद्धीकरणसम्बन्धी २१ वटा र शक्ति दुरुपयोगका चारवटा अभियोगमा दोषी ठहर भए । नजिबमाथि राष्ट्रको सार्वभौम सम्पत्ति कोष वान मलेसिया विकास बर्हाद (वानएमडिबी)बाट लगभग २.३ अर्ब मलेसियाली रिंगिट (५६९ मिलियन) दुरुपयोग गरेको आरोप लगाइएको छ ।
शुक्रबारको फैसला सात वर्षको कानुनी प्रक्रियापछि आएको हो, जसमा ७६ जना साक्षीलाई अदालतमा बोलाइएको थियो । मलेसियाको प्रशासनिक राजधानी पुत्रजयामा दिइएको यो फैसला २०२२ देखि जेलमा रहेका पूर्वनेतालाई दोस्रो धक्का हो । उनलाई शक्ति दुरुपयोगको आरोपमा १५ वर्षको सजाय सुनाइएको थियो भने सम्पत्ति शुद्धीकरणका आरोपमा पाँच वर्षको सजाय सुनाइएको थियो । मलेसियाली कानुनअन्तर्गत जेल सजाय एकैसाथ चल्छ । सोमबार मात्र अदालतले घरमै नजरबन्दमा बाँकी सजाय बिताउन उनको आवेदन अस्वीकार गरेको थियो । नजिबले आफूमाथि लागेका सबै आरोप राजनीतिक स्वार्थबाट प्रेरित रहेको दाबी गर्दै आएका छन् ।
वान एमडिबी काण्डसँग सम्बन्धित नजिबको यो दोस्रो सजाय हो । यसअघि सन् २०२० मा कोषबाट करिब एक करोड अमेरिकी डलरको दुरुपयोग गरेको अभियोगमा अदालतले दोषी ठहर गर्दै उनलाई १२ वर्षको जेल सजाय सुनाइएको थियो ।
तर, पूर्वप्रधानमन्त्रीले समर्थकहरूको बफादार आधार कायम राखेका छन्, जसले दाबी गर्छन् कि उनी अनुचित फैसलाको सिकार भएका छन् र जो उनको रिहाइका लागि आह्वान गर्दै उनको मुद्दामा उपस्थित भएका छन् । शुक्रबार, नजिबको समर्थनमा दर्जनौँ मानिसहरू पुत्रजयाको अदालतबाहिर भेला भए । उनी अनुचित फैसलाको सिकार भएकाले तत्काल रिहाइ हुनुपर्ने आह्वान गर्दै उनका समर्थकहरू मुद्दामा उपस्थित भएका थिए शुक्रबार नजिबको समर्थनमा दर्जनौँ मानिसहरू पुत्रजयाको अदालतबाहिर भेला भएका थिए ।
के हो वान एमडिबी ?
एक एमडिबी भनेको मलेसियाली सार्वभौम सम्पत्ति कोष मलेसिया विकास बर्हादका लागि प्रयोग गरिने संक्षिप्त रूप हो । बर्हाद भनेको ‘सार्वजनिक सीमित कम्पनी’का लागि मलेसियाली शब्द हो । यो कोष २००९ मा विदेशी साझेदारी र लगानीमार्फत मलेसियामा विकासलाई प्रवद्र्धन गर्न स्थापना गरिएको थियो । २००९ देखि २०१८ सम्म प्रधानमन्त्री र अर्थमन्त्री दुवैको रूपमा काम गरेका नाजिब एक एमडिबीका अध्यक्ष पनि थिए ।
नजिबले एक दसकभन्दा बढी समयअघि मलेसियाली सार्वभौम सम्पत्ति कोषबाट ठुलो मात्रामा पैसा आफ्नो व्यक्तिगत खातामा सार्न प्रधानमन्त्री, अर्थमन्त्री र एक एमडिबी सल्लाहकार बोर्ड अध्यक्षको रूपमा आफ्नो पदको दुरुपयोग गरेका अभियोजकहरूले दाबी गरे ।
कहाँ छन् नजिब अहिले ?
२०२० मा भएको पहिलो छुट्टै मुद्दामा भ्रष्टाचारको अभियोगमा दोषी ठहरिएपछि नजिब मलेसियाको सेलांगोर राज्यको काजाङ जेलमा छन् । आंशिक शाही माफी पाएपछि उनको सजाय १२ वर्षबाट घटाएर छ वर्षमा झारिएको थियो । उनी अगस्ट २३, २०२८ मा रिहा हुने तय भएको थियो ।
यस हप्ता शुक्रबार फैसला सुनाइएको दोस्रो मुद्दाको क्रममा अनुसन्धानकर्ताहरूले पत्ता लगाए कि नजिबले एक एमडिबी कोष आफ्नो सुपरयाट इक्वानिमिटी र महँगो सम्पत्ति किन्न, साथै लियोनार्डो डिक्याप्रियो अभिनीत फिल्म द वुल्फ अफ वाल स्ट्रिटको निर्माणका लागि लगानी गर्न प्रयोग गरेका थिए ।
के भन्छन् नजिब ?
२०१८ को आमचुनावमा पूर्वप्रधानमन्त्री महाथिर मोहम्मदबाट पराजित नजिबले एक एमडिबी काण्डमा कुनै पनि गलत काम नगरेको निरन्तर दाबी गर्दै आएका छन् ।
अक्टोबर २०२४ मा उनले काण्डलाई गलत तरिकाले सम्हालेकोमा माफी मागे, तर आफ्नो व्यक्तिगत बैंक खातामा अवैध रकम स्थानान्तरण भएको बारेमा आफूलाई कुनै जानकारी नभएको बताए । मुद्दाको क्रममा नजिबले आफूले प्राप्त गरेको पैसा स्वर्गीय साउदी राजा अब्दुल्लाहबाट दान भएको बताएका थिए, जुन दाबीलाई न्यायाधीशले शुक्रबार अस्वीकार गरे ।
नजिबले यो पनि दाबी गरे कि उनलाई वान एमडिबीसँग सम्बद्ध सल्लाहकार र अन्य अधिकारीहरूले धोका दिएका थिए, जसमा मलेसियाली वित्तदाता झो लो पनि समावेश छन्, जसलाई यो घोटालाको मुख्य योजनाकार भनिएको छ । तर, उनी अझै पनि फरार छन् । ‘अर्थमन्त्री र प्रधानमन्त्रीको रूपमा मेरो निगरानीमा वान एमडिबीको पतन भएको थाहा पाउँदा मलाई हरेक दिन पीडा हुन्छ,’ नजिबले एक पत्रमा भनेका छन्, ‘त्यसका लागि म मलेसियाली जनतासँग निर्धक्क माफी माग्न चाहन्छु ।’
